بررسي پارامترهاي ژنتيكي در برخي از صفات گندم با استفاده از روش تلاقي دي الل در دو شرايط نرمال و تنش

بررسي پارامترهاي ژنتيكي در برخي از صفات گندم با استفاده از روش تلاقي دي الل در دو شرايط نرمال و تنش خشكي

مجيد طوسي مجرد ¹    محمدرضا قنادها 

چكيده :

به منظور مطالعه  نحوه  توارث  مقاومت به خشكي در برخي ازصفات گندم ، هفت رقم گندم نان  ، به  همراه  نتاج آن ها بر اساس طرح آميزشي  داي الل  يك طرفه ، در قالب طرح بلوك هاي كامل تصادفي با سه تكرار ، در  دو شرايط نرمال و تنش خشكي در سال  1383  در مزرعه مؤسسه تحقيقات اصلاح و تهيه نهال و بذر كاشته شد  . نتايج تجزيه واريانس نشان داد كه درهر دو شرايط نرمال و تنش خشكي بين ژنوتيپ ها براي كليه صفات بجز صفات  سرعت پر شدن دانه و دوره پر شدن دانه در شرايط تنش  تفاوت معني داري در سطح احتمال يك درصد وجود دارد . نتايج  تجزيه دي الل نشان داد كه در هر دو شرايط نرمال و تنش خشكي قابليت تركيب پذيري عمومي كليه صفات بجز صفت تعداد سنبله در بوته در شرايط تنش خشكي در سطح احتمال يك درصد معني دار است . قابليت تركيب پذيري خصوصي كليه صفات بجز تعداد روز تا رسيدگي درهر دو شرايط نرمال و تنش خشكي در سطح احتمال يك درصد معني دار است .  دركنترل اغلب صفات هم اثر افزايش و هم اثر غير افزايشي دخالت دارند و افزايش اكثر صفات با الل هاي غالب كنترل مي شود . در شرايط نرمال صفات تعداد سنبلچه بارور در سنبله و طول بيرون آمدگي پدانكل و در شرايط تنش خشكي صفت عملكرد دانه سنبله  بيشترين مقدار وراثت پذيري عمومي را دارا بودند .

كلمه كليدي : گندم ، خشكي ، تجزيه دي الل ، پارامترهاي ژنتيكي ،  تركيب پذيري عمومي وخصوصي

پذیرش در مجله علمی پژوهشی ، علوم کشاورزی ایران ( دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران)  جهت چاپ در جلد 39 سال 1387

Study   of   genetic   parameters   in  some  of    traits    in  bread  wheat  in  normal  and  drought  conditions  using  diallel  method 

M .Tousi Mojarrad ¹ , M . R . Ghannadha²

ABSTARACT :

In  order  to  study  inheritance  of  drought  tolerance  in  traits in bread  wheat  ,  7 cultivars  of  bread  wheat  with   F₁  progeny  of  them  which   were  produced  through  a  half  diallel  mating  design ,  were  planted  in  a   randomized   complete   block   design  with  3   replications  in  normal   and  drought  condition  in seed  and  plant  improvement  institute karaj  ,  in  2004  year  .  Analysis  of  variance  showed  significant  difference  for  all  the  traits  in  normal  and  drought  conditions  at  1 %  probability  level except 2 traits ( grain  filling  period  and grain filling speed    )  in drought condition  .  Diallel  analysis  showed  that general combining abilities  were significant  for all the  traits in  normal  and  drought  conditions  at 1%  level  of  probability except  number  of  spike  in plant in  drought  condition  .  The  specific  combining abilities were significant  for all the  traits at 1%  level  of  probability except days to maturity in  two  environment  . Additive  and  non- additive  effects  were   effective  in  controlling  all traits  and  Increase  most  of   the traits   were   controlling with  dominance  alleles .2 traits (number  of  fertile  spike lets , extrusion  peduncle  length  ) and  grain  yield  spike  had  the  most  broad  sense  in  normal  and  drought  condition  respectively .

Key world  : wheat , drought , diallel  analysis ,  genetic  parameters  ,  drought resistance indices

ارسال شده در تحقیق, مقاله, مقاله های فارسی | Tagged diallel analysis, drought, drought resistance indices, genetic parameters, Plant breeding, گندم, پارامترهاي ژنتيكي, اصلاح نباتات, تجزيه دي الل, تركيب پذيري عمومي وخصوصيwheat, خشكي

در گندم Take-all

 شهین دارسپید آذرماه 84

(Take-all) يك بيماري گندم است. كه ريشه ي گياه را بدان مبتلا مي سازد و جريان بافت را

مسدودمي كندو ما يع  بالا برنده را كم مي سازد.از نشانه هاي بيماري در ابتدا شامل ؛ از رشد باز ما ندن (يابه عبارتي كوتاه شدن ) و زرد شدن مي باشد و مي توان آنها را بوسيله ي مشخصه ي ”سر سفيدشان”  (White heads)  تشخيص داد؛ كه در داخل يك محصول سالم ظاهر ميشوند.

 

مكرراً ديد مي شود.    , به كرات نارس (White heads) در اغلب جاليزهاي مدور و وسيع سرهاي سفيد  و رنگ ريشه هاي بيمار سياه مي باشند، و همچنين ممكن است پايه ي ساقه ها اين علائم را ظاهر كنند. به علت پيشرفت ريشه هاي نا مرغوب وضعيف (بيماري) به آساني برروي گياهان خارج از زمين تأثيرمي گذار. (Take-all) يك بيماري گندم است، كه ريشه ي گياهان را بدان آ لوده مي كند.

 

چرخه ي زندگي:

در اوايل كاشت محصولات بيشترآ ماده ي ابتلا به امراض هستند. (Take-all) با آلوده كردن غلات و

گيا هان گندمي وبقاياي علف هاي در خاك به زندگي خود ادامه مي دهد.گياهان قارچي برروي بقايا و پس مانده مي باشند،وسپس بافت ريشه هاي جوان را آلوده مي كند.همچنين(Take-all )  با تركيب فوق يعني:  (Eahpyh)مي‌تواند؛كه بيماري رابواسطه ي خاك بين گياهان گسترش دهد و به اين دليل است كه اغلب بيماريها در جاليزمشا هده شده اند

كنترل بيماري:

 پي در پي و مكررا ً؛ بيماري به طور يكنواخت هركجا كه محصولات غله تشكيل شده باشند رشد-

  مي كند .و يا اگر علف هاي هرزه را وجين كنند، اين ضعف قابل كنترل مي باشد . كنترل غلف هاي هرز مقدم تر از كاشت و داشت و دروكردن محصول است و بايد در ابتدا، اين روي داد يعني؛(انتقال بيماري) بهريشه هاي باقيمانده را احتمال كافي داد.

 بارش هاي تابستاني  نيز مي توانند كمك به تجزيه ي تركيبات و يا ماهيت ريشه ها در خاك كند و اين

مشروط بر آن است كه به صورت اختياري علف هاي هرزه در سر تا سر اين دوره كنترل شده باشد .

برای مشاهده ادامه مطلب بر روی ادامه مطلب کلیک کنید.

آللوپاتی گندم و مديريت علف هرز

آللوپاتی گندم و مديريت علف هرز

حمیده خلج و محمدرضا لبافی

دانشجویان کارشناسی ارشد زراعت، پردیس ابوریحان، دانشگاه تهران

 

مقدمه

 

علف هاي هرز جزء محدود کنندهای اصلي عملکرد محصولات زراعي در اکثر سيستم هاي کشاورزي و بخصوص سيستم ارگانيک هستند. در سيستم کشاورزي مرسوم، علف هاي هرز توسط علفکش ها کنترل مي شوند اما اين فعاليت نگراني هايي را در مورد سلامت انسان و محيط در پي داشته است. استفاده گسترده از علفکش ها يک مشکل جديد به نام علف هاي هرز مقاوم به علفکش به وجود آورده است(2).

 

اثرات آللوپاتي، ناشي از مواد بازدارنده اي است که بصورت مستقيم توسط گياهان زنده به محيط وارد شده اند يا شامل تمامي ترشحات ريشه، مواد حاصل از آبشويي، تبخير و بقاياي گياهي تجزيه شده، مي باشد. Whittaker و Feeuy  مواد سمي گياهي را آللوکميکال ناميدند. استفاده از آللوپاتي براي کنترل علف هاي هرز مطالعات زيادی را در چند دهه گذشته بخود اختصاص داده است(7).

 

برای مشاهده ادامه مطلب بر روی ادامه مطلب کلیک کنید.

مشخصات گیاه برنج

برنج (با نام علمی Oryza Sativa) یکی از مهم‌ترین غلات و از گیاهان علفی مهم در قاره آسیاست. برنج از خانواده گرامینه‌ها (گندمیان) بوده، دارای انواع یک ساله و چند ساله می‌باشد. دانه برنج و فراورده‌های بدست آمده از آن تقریبا 40 درصد غذای مورد نیاز نصف مردم دنیا را تشکیل می‌دهند.

ساقه برنج راست ، استوانه‌ای و جز در قسمتی که گره‌ها وجود دارند تو خالی است. ارتفاع ساقه به 60 تا 200 سانتیمتر می‌رسد. برنج علاوه بر ساقه اصلی ، 4 تا 5 ساقه فرعی دارد. برگهای برنج به صورت متناوب در دو ردیف در دو طرف ساقه قرار گرفته‌اند. برگ برنج دارای غلاف ، پهنک ، زبانک و گوشوارک است. همچنین برنج مانند گندم ، دارای گل آذین خوشه‌ای می‌باشد که دانه‌ها در آن قرار می‌گیرند.
برخلاف سنبلچه‌های گندم و جو و ذرت که فشرده و نزدیک به هم هستند، سنبلچه‌های برنج به صورت غیر فشرده روی محورهای اصلی و فرعی گل آذین قرار می‌گیرد. میوه برنج دارای غلافی سفید رنگ ، قهوه‌ای ، کهربایی ، قرمز یا بنفش است که این میوه را به همراه غلاف آن ، شلتوک می‌نامند. برای قابل استفاده شدن برنج برای انسان ، باید شلتوک را پوست کنند، یعنی غلاف را از دانه جدا نمایند.

برای مشاهده ادامه مطلب روی ادامه مطلب کلیک کنید.

خصوصیات گیاه گندم

گیاه گندم از جمله مهمترین غلات به شمار می‌آید. این گیاه ، یک ساله و از خانواده گرامینه‌ها (گندمیان) می‌باشد و دارای دو گونه اهلی و وحشی است. نام علمی آن Triticum spp می‌باشد.

گندم ، گل آذین سنبله‌ای دارد. از هر گره آن معمولا یک سنبلچه متشکل از دو گلوم و سه گلچه بوجود می‌آید. گاهی تعداد گلچه‌ها به 9 هم می‌رسد. دانه گندم بین دو پوشش قاشق مانند به نامهای پوشک بیرونی (لما) و پوشک درونی (پائولا) قرار گرفته است. برگهای گندم مانند برگهای سایر غلات (به جز ذرت و ارزن) ، نازک و کم عرض بوده و زبانه‌های کوچکی دارند.

برای مشاهده ادامه مطلب روی ادامه مطلب کلیک کنید.

 

تاثير عوامل محيطي روي مراحل اوليه رشد گندم

گندم سازگاري وسيع به مناطق مختلف معتدل تا خشك ، پر باران ، گرم و مرطوب و تا محيط هاي سرد و خشك ،وبه  شرايط آبياري و ديم كاري دارد. بدون شك اين سازگاري وسيع بدليل داشتن طبيعت پيچيده ژنوم آن امكان پذير شده است كه براي گياه زراعي يك انعطاف پذيري عجيب فراهم كرده است. گندم يك گياه سه كربنه است و بدين لحاظ در محيط هاي سرد و بهتر رشد مي كند.

برای مشاهده ادامه مطلب روی ادامه مطلب کلیک کنید.

بررسی پارامترهای ژنتیکی در برخی از صفات گندم با استفاده از روش تلاقی دی الل در دو شرایط نرمال و تنش

بررسی پارامترهای ژنتیکی در برخی از صفات گندم با استفاده از روش تلاقی دی الل در دو شرایط نرمال و تنش خشکی

به منظور مطالعه  نحوه  توارث  مقاومت به خشکی در برخی ازصفات گندم ، هفت رقم گندم نان  ، به  همراه  نتاج آن ها بر اساس طرح آمیزشی  دای الل  یک طرفه ، در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار ، در  دو شرایط نرمال و تنش خشکی در سال  1383  در مزرعه مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر کاشته شد  . نتایج تجزیه واریانس نشان داد که درهر دو شرایط نرمال و تنش خشکی بین ژنوتیپ ها برای کلیه صفات بجز صفات  سرعت پر شدن دانه و دوره پر شدن دانه در شرایط تنش  تفاوت معنی داری در سطح احتمال یک درصد وجود دارد .

مطالعه نحوه توارث و ارزیابی مقاومت به خشکی در گندم نان

مطالعه نحوه توارث و ارزیابی مقاومت به خشکی در گندم نان

 

به منظور ارزیابی پتانسیل عملکرد دانه ژنوتیپهای گندم نان در شرایط تنش خشکی و بررسی ارتباط برخی از صفات کمی با عملکرد و انتخاب ژنوتیپهای برتر جهت استفاده در برنامه های به نژادی آینده ,تعداد 245 ژنوتیپ دریافتی از سمیت ) مکزیک (به همراه شاهدهای کویر ، زاگرس ، دابل کراس شاهی ، بک کراس بهاره روشن و Vee / Nac در سال زراعی 82- 1381به صورت یک آزمایش آگمنت در مزرعه 400 هکتاری موسسه تحقیقات اصلاح وتهیه نهال وبذر کرج مورد ارزیابی قرار گرفتند . نتایج حاصل از تجزیه داده ها نشان داد که از نظر کلیه صفات بویژه عملکرد دانه ، تنوع قابل توجهی بین اکثر ژنوتیپ ها وجود دارد .

برای مشاهده ادامه مطلب روی ادامه مطلب کلیک کنید.

بررسی پارامترهای ژنتیکی در ارقام گندم نان بااستفاده از روش تلاقی دی الل در دو شرایط نرمال و تنش خشکی

بررسی پارامترهای ژنتیکی در ارقام گندم نان بااستفاده از روش تلاقی دی الل در دو شرایط نرمال و تنش خشکی

 

به منظور مطالعه  نحوه  توارث  مقاومت به خشکی در گندم ، هفت رقم گندم نان  ، به  همراه  نتاج آن ها براساس طرح تلاقی های  دای آلل  یک طرفه ، در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار ، در  دو شرایط نرمال و تنش خشکی در سال  1383  در مزرعه مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر ارزیابی شدند  . نتایج تجزیه واریانس نشان داد که درهر دو شرایط نرمال و تنش خشکی بین ژنوتیپ ها برای کلیه صفات تفاوت معنی داری در سطح احتمال یک درصد وجود دارد . نتایج  تجزیه دی آلل نشان داد که درکنترل اکثر صفات در هر دو شرایط نرمال و تنش خشکی هم اثر افزایشی و هم اثر غیر افزایشی دخالت دارد و افزایش کلیه صفات بجز صفت ارتفاع با آلل های غالب کنترل می شود .